آغاز بهره برداری از خط آهن آقینه -اندخوی با حضور محمد اشرف غنی رئیس جمهوری افغانستان و قربان قلی بردی محمدوف رئیس جمهوری ترکممنستان در یک مراسم مجازی ازطریق ویدئو کنفرانس، گام بسیار مهمی برای تقویت ارتباطات ترانزیتی و تجاری میان دو کشور و همچنین کشورهای منطقه و دستیابی سهل تر افغانستان به بازارهای جهانی محسوب میشود.

بخش نخست این خط آهن تحت عنوان خط آهن بین المللی آسیا آتامراد امام نظر ترکمنستان و آقینه افغانستان در سال 1395 افتتاح شد.علاوه بر خط آهن ،در این مراسم طرح فیبر نوری و طرح برق رسانی کرکی-اندخوی و پلخمری نیز افتتاح شدند .درطرح فیبر نوری که کار ساختمانی آن در بندر آقینه تکمیل شده است با عرضه 2500 مگاباینت اینترنت از طریق کشور ترکمنستان،شهروندان افغانستان در هرات و ولایات همجوار از خدمات اینترنتی استفاده خواهند کرد.

طرح برق رسانی هم شامل تکمیل ساخت خط انتقال برق 500 کیلو وات ازآقینه تا شبرغان و 220 کیلووات از شبرغان تا مزار شریف است.

خط آهن آقینه -اندخوی 30 کیلومتر طول دارد که شامل 24 کیلومتر خط آهن اصلی و 6 کیلومتر خطوط فرعی در ایستگاه اندخوی است و با هزینه ای بالغ بر 30 میلیون دالر احداث شده است .قرار داد آن یک سال پیش به امضا رسید وعلاوه براتصال شبکه راه آهن منطقه ای ، موجب تقویت شبکه خط آهن داخلی افغانستان نیز میشود.

محمد اشرف غنی رئیس جمهوری افغانستان در مراسم آغاز بهره برداری از خط آهن آقینه -اندخوی گفت دولت کابل درصدد است هریک از ولایات سرحدی افغانستان را به یک پایگاه بزرگ اقتصادی در منطقه تبدیل کند و احداث خطوط راه آهن، بسیار می تواند این امر را تسهیل کند. تاکنون کالاهای وارداتی به افغانستان طی مدت ده تا پانزده روز از ترکمنستان به افغانستان می رسیدند اما با افتتاح راه آهن میان دو کشور، پیش بینی می شود این زمان به 7 تا ده روز برسد. به گفته قلی بردی محمدف رئیس جمهوری ترکمنستان، افتتاح این خط آهن برای ایجاد اشتغال، جذب سرمایه گذاری خارجی، رشد اقتصادی و تثبیت امنیت منطقه ای بخصوص برای افغانستان بسیار مهم است.

افغانستان کشوری محصور در خشکی است و ارزانترین و سهل ترین راه ترانزیتی برای انتقال کالا به این کشور راه ریلی است. از اینرو افغانستان در سالهای اخیر برای افزایش راههای مواصلاتی خود با بازارهای منطقه ای و جهانی که پیشتر متکی به راههای مرزی پاکستان بود اقدام به ایجاد ارتباط ریلی با جمهوری اسلامی ایران و ترکمنستان کرد. به همین دلیل افغانستان و ترکمنستان با 744 کیلومتر مرز مشترک، برای توسعه مناسبات تجاری ازطریق راه آهن تلاش می کنند و امیدوارند با استفاده ازخط ریلی آقینه -اندخوی زمینه توسعه تجارت و انتقال کالا به شکل ارزان و سریع میان دو کشور فراهم شود. بنا به گزارش خبرگزاری جمهورافغانستان، میزان مبادلات تجاری اینکشور و ترکمنستان بالغ بر یک میلیارد دالر است که دو طرف برای دوبرابر کردن آن می کوشند.

با توجه به اینکه بخشی از راه لاجورد که افغانستان را به آسیای مرکزی ،ترکیه و اروپا متصل می کند از ترکمنستان می گذرد ، ساخت خط آهن ضمن تسهیل تجارت میان افغانستان با ترکمنستان موجب بهره مندی هر چه بیشتر افغانستان از مسیر ترانزیتی و بین المللی لاجورد نیز می شود.

به گفته افغانها،این راه، جاده ای تاریخی است که از حدود دو هزار سال قبل برای صادرات لاجورد در شمال شرق افغانستان،به کشورهای آسیای مرکزی و اروپا مورد استفاده قرار می گرفت. موافقتنامه احیای این مسیر تاریخی در سال 2017 در پایان کنفرانس همکاری های اقتصادی منطقه ای (ریکا) در شهر عشق آباد ترکمنستان از سوی وزرای خارجه افغانستان، ترکمنستان، جمهوری آذربایحان، گرجستان و ترکیه امضا شد.

دولت افغانستان امیدوار است از طریق مسیر لاجورد تولیدات داخلی این کشور از دو راه ترانزیتی بندر آقینه در ولایت فاریاب و بندر تورغندی در ولایت هرات به بازارهای اروپا ارسال شود.در مقایسه با طول مسیر لاجورد با سایر راههای ارتباطی، راه ترانزیتی جمهوری اسلامی ایران همچنان کوتاهترین راه برای اتصال افغانستان به آسیای مرکزی و اروپا است.

افتتاح راه آهن خواف -هرات ، حدود یک ماه پیش با همین هدف صورت گرفت.این راه، 140 کیلومتر طول دارد وشرق ایران را به غرب افغانستان متصل می کند.

در هر حال،دولت افغانستان در تلاش است با استفاده از ظرفیتهای اقتصادی و ترانزیتی کشورهای همسایه از جمله خطوط راه آهن جمهوری اسلامی ایران و ترکمنستان راههای دستیابی به بازارهای جهانی خود را توسعه و تنوع بخشد که این موضوع در همان حال که منجر به تقویت روابط تجاری و اقتصادی کشورهای منطقه با افغانستان می شود صلح و امنیت پایدار درمنطقه را بیش از پیش تقویت خواهد کرد زیرا بستر هر گونه همکاری های اقتصادی و رشد آن امنیت پایدار است.