بسیاری از کارشناسان مسائل سیاسی افغانستان بر این باورند که (ملا برادر) به دلیل اسارت طولانی مدت نزد پاکستان، دیگر نمی تواند نقشی اساسی در پیشبرد روند صلح افغانستان داشته باشد.

به گزارش انصار به نقل از خبرنگار خبرگزاری فارس در اسلام آباد، پاکستان روز شنبه ملا عبدالغنی برادر از فرماندهان ارشد طالبان و دست راست (ملاعمر) رهبر این گروه را پس از مدت ها جنجال و کشمکش آزاد کرد.

(اعزاز احمد چودری) سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان در مصاحبه با رسانه های خارجی ابراز داشت: ملا برادر برای تسهیل روند صلح افغانستان آزاد شده است.

(عمر حامد) سخنگوی وزارت داخله پاکستان نیز در مصاحبه با خبرگزاری (فرانسه) اعلام کرد: ملا برادر بعد از یک توافق سیاسی با دولت افغانستان آزاد شد و شکی وجود ندارد که وی دیگر تحت حراست پاکستان نیست.

این در حالی است که مقامات افغان نیز از آزادی ملا برادر استقبال کردند.

(اسماعیل قاسم یار) عضو ارشد شورای صلح افغانستان با استقبال از آزادی ملا برادر عنوان کرد: آزادی ملا برادر نتیجه پاسخ مثبت پاکستان به درخواست افغانستان برای آزادی این رهبر طالبان است و این اقدام تأثیر مثبتی بر روند صلح دارد.

این اقدام اگرچه پس از درخواست های مکرر دولت افغانستان انجام شد و مورد استقبال مقامات افغان نیز قرار گرفت اما تاکنون تحلیل های متفاوتی از این موضوع و نیز میزان اثرگذاری وی در روند صلح افغانستان مطرح شده است.

به گفته قاسم یار، ملا برادر همیشه خواهان شرکت در مذاکرات صلح بود و انتظار می رود وی به زودی در این مذاکرات شرکت کند.

این عضو ارشد شورای صلح تأکید کرد: ملا برادر هنوز هم بین طالبان بانفوذ است و اعضای این گروه احترام زیادی برای وی قایل هستند.

(ایمیل فیضی) سخنگوی کرزی نیز ضمن استقبال از اقدام پاکستان برای آزادی ملا برادر این اقدام را موجب پیشرفت روند صلح در افغانستان دانست.

با این حال، (طلعت مسعود) کارشناس معروف پاکستانی در مصاحبه با روزنامه (اکسپرس) پاکستان ابراز داشت: آزادی ملابرادر برای اعتماد سازی بین افغانستان و پاکستان موثر بوده اما آزادی وی نمی تواند بر روند مذاکرات صلح اثر گذار باشد زیرا وی به علت زندانی بودن در پاکستان نفوذ خود را بین طالبان از دست داده است.

روزنامه اردو زبان (امت) پاکستان که تا حدودی طرفدار طالبان و مذهبی های تندرو محسوب می شود به نقل از طالبان نوشت: مدت زیادی است که ارتباط ملا برادر با طالبان قطع شده است و بنابراین وی اعتبار گذشته را بین اعضای این گروه ندارد.

به گفته وی، ملا برادر هم اکنون به عنوان یک عضو عادی طالبان تلقی می شود علاوه بر آن امکان ندارد وی بتواند دوباره عضو (شورای کویته) (شورای رهبری طالبان) شود.

(رحیم ا... یوسف زئی) کارشناس مسائل افغانستان نیز معتقد است که زندانی بودن ملا برادر در پاکستان باعث شده وی تا حد زیادی اعتبار خود را بین طالبان از دست بدهد بنابراین امکان ندارد اعضای این گروه وی را به عنوان نماینده خود در مذاکرات صلح بپذیرند.

به گفته این کارشناس پاکستانی، طالبان واهمه دارند که ملا برادر به علت زندانی بودن در پاکستان مجبور به همکاری با سرویس اطلاعاتی این کشور (آی.اس.آی) شده باشد.

ملا برادر کجا ساکن می شود؟

به گزارش (شبکه بین المللی خبر) پاکستان، به ملا برادر اجازه داده شده تا خودش محل سکونتش را انتخاب کند و هر جایی را که انتخاب کند دولت پاکستان حفاظت از وی را با به اجرا درآوردن تدابیر ویژه امنیتی به عهده خواهد گرفت.

طبق این گزارش، ملا برادر باید مکانی در پاکستان را برای سکونت خود انتخاب کند و خویشاوندان نزدیکش می توانند با وی ملاقات کنند.

یک مقام بلندپایه پاکستان نیز در گفت وگو با این شبکه عنوان کرد: ملا برادر بعد از آزادی کراچی را به عنوان محل سکونت خود و خانواده اش انتخاب کرده است و تحت هیچ شرایطی به افغانستان تحویل داده نمی شود.

روزنامه امت پاکستان نیز در گزارشی می نویسد: خانواده ملا برادر مقیم کراچی هستند بنابراین وی این شهر یا اطراف آن را برای سکونت در پاکستان انتخاب خواهد کرد.

ابراز تردید طالبان درباره آزادی ملا برادر

در همین حال، برخی روزنامه های پاکستانی به نقل از مقامات طالبان نوشتند که ملا برادر ار روز شنبه تاکنون هنوز به محل زندگی خود نرفته و تماسی با اعضای طالبان نداشته است.

به گزارش روزنامه (اکسپرس) پاکستان نقل از (ذبیح ا... مجاهد) سخنگوی طالبان افغانستان، طالبان در حال حاضر نمی توانند آزادی ملا برادر را تأیید کنند زیرا این خبر از طریق رسانه ها منتشر شده و این گروه هنوز نتوانسته اند به طور مستقیم با ملا برادر ارتباط برقرار کنند و اطلاعات موثقی در این زمینه بدست آورند.

ملا برادر که در سال 2010 در عملیات مشترک نیروهای امنیتی پاکستان و سیا در شهر کراچی بازداشت شد، بلندپایه ترین مقام طالبان است که تاکنون از سوی دولت پاکستان آزاد شده است.

ملاعمر و ملا برادر در یک مدرسه دینی تدریس می کردند و در سال 1994 میلادی هر دو باهم طالبان را به وجود آوردند.

ملا برادر اهل جنوب ولایت (اورزگان) است و در این منطقه به دنیا آمده اما بیشتر عمر خود را در ولایت (قندهار) سپری کرده است.

ملا برادر جزو کسانی است که در به وجود آمدن هسته مرکزی طالبان نقش مهمی داشت و از جزئیات تشکیل این گروه آگاه بود با این وجود زمانی که طالبان به قدرت رسیدند وی پست مهمی دریافت نکرد و به عنوان فرماندار هرات منصوب شد.

زمانی که طالبان در سال 1998 ولایت (بامیان) را تصرف کردند ملا برادر به عنوان یکی از فرماندهان ارشد طالبان نقش مهمی در این پیروزی داشت.

ملا برادر بعدها یک کتاب قانون برای طالبان نوشت که عمل به آن واجب بود؛ گفته می شود در این کتاب نحوه برخورد با اسرای خارجی، اصول تاکتیکی عملیات نظامی و تقسیم غنائم جنگی با جزئیات توضیح داده شده است.