اظهارات دونالد ترامپ درباره اعمال تعرفه علیه مخالفان سیاست‌های امریکا در گرینلند و تهدید به افزایش 25درصدی تعرفه‌ها علیه کشورهایی که با ایران تجارت می‌کنند، دیگر یک «موضع‌گیری سیاسی» ساده نیست؛ این‌ها اعلان جنگ اقتصادی آشکار است. جنگی که در آن امریکا بی‌پروا از تعرفه، تحریم، تهدید نظامی و فشار سیاسی استفاده می‌کند و در رأس همه این ابزارها، دالر را مثل یک سلاح کشتارجمعی اقتصادی به کار می‌گیرد.

اقتصاد جهانی سال‌هاست از منطق بازار خارج شده و به میدان زورآزمایی قدرت تبدیل شده است؛ میدانی که در آن واشنگتن نقش قاضی، مجری و مجازات‌کننده را هم‌زمان بازی می‌کند.

1- دالر؛ سلاحی بی‌صدا اما مرگبار

دالر فقط یک واحد پول نیست؛ ابزار سلطه است. تا زمانی که انرژی، غذا، بیمه، حمل‌ونقل و تسویه‌های بانکی به دالر گره خورده، امریکا می‌تواند با یک امضا اقتصاد کشورها را فلج کند. تحریم‌ها نه به‌خاطر مشروعیت‌شان، بلکه به‌دلیل ترس بانک‌ها از حذف شدن از سیستم دالری کار می‌کنند.

این همان امپراتوری مالی امریکاست؛ کارخانه چاپ قدرت و درآمد.

2- تعرفه و تحریم؛ زور عریان در لباس اقتصاد

تعرفه دیگر ابزار حمایت از تولید نیست؛ چماق سیاسی است. هر کشوری که با ایران تجارت کند، هر دولتی که در برابر خواسته‌های ژئوپلیتیک امریکا بایستد، باید هزینه بدهد. نتیجه روشن است:

بی‌ثباتی جهانی، تورم، فروپاشی زنجیره‌های تأمین و بی‌اعتمادی مزمن به نظام تجارت بین‌الملل.

امریکا اقتصاد را به گروگان گرفته و اسمش را «نظم جهانی» گذاشته است.

3- چرا کشورهای بدون سلاح هسته‌ای قربانی‌ترند؟

کشورهایی که بازدارندگی سخت ندارند، راحت‌تر قربانی می‌شوند. بدون واحد پولی قدرتمند، بدون شبکه مالی مستقل و با اقتصاد وابسته، این کشورها مجبورند اطاعت کنند یا تنبیه شوند.

پیام واشنگتن ساده است:

یا با ما می‌رقصید، یا له می‌شوید.

4-این وضعیت تا کِی ادامه خواهد داشت؟

تا وقتی دالر بی‌رقیب است، زورگویی ادامه دارد. اما ترک‌ها نمایان شده‌اند:

کنار گذاشتن دالر در تجارت دوجانبه، پیمان‌های پولی منطقه‌ای، و تلاش برای ساخت نظام‌های مالی مستقل.

جهان آرام‌آرام به سمت چندقطبی‌شدن مالی می‌رود؛ مسیری دشوار، پرهزینه، اما اجتناب‌ناپذیر.

5- راه مقابله چیست؟ فقط اعتراض کافی نیست

جهان اگر واقعاً می‌خواهد از زیر سایه امریکا خارج شود، باید اقدام عملی کند:

• کنار گذاشتن دالر در تجارت‌های کلان
• ایجاد واحدهای پولی منطقه‌ای
• ساخت شبکه‌های بانکی و پیام‌رسان مستقل
• اتحاد بلوکی کشورها برای بالا بردن هزینه فشار
• تقویت تولید، فناوری و خودکفایی واقعی
• شفافیت اقتصادی برای حفظ سرمایه داخلی

جمع‌بندی

دنیا خفه شده است؛ نه فقط از جنگ و بحران، بلکه از خفه‌کردن اقتصادی سیستماتیک.

امریکا نفس کشیدن، تجارت کردن و حتی توسعه یافتن را مشروط به اطاعت کرده است.

اگر کشورها امروز نایستند، فردا حتی حق انتخاب هم نخواهند داشت.

دالر سلاح است؛ و سکوت در برابر آن، تسلیم.