ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه در مصاحبه‌ با یک رسانه هندی گفت: «هر کشوری مشکلاتی دارد و افغانستان نیز از این قاعده مستثنی نیست؛ زیرا این کشور چندین دهه درگیر جنگ داخلی بوده است. این وضعیت وحشتناک است.»

او در عین حال افزود که طالبان کنترول اوضاع در افغانستان را در دست دارد.

پوتین همچنین گفت که طالبان علیه گروه‌های تروریستی از جمله داعش اقدام کرده است.

در این مصاحبه، رئیس جمهور روسیه گفت: «دولت افغانستان اقدامات زیادی برای مبارزه با تروریزم و سازمان‌های مختلف تروریستی انجام می‌دهد.»

از منظر تحلیلگران، مصاحبه اخیر ولادیمیر پوتین با رسانه‌ای هندی، بار دیگر نشان می‌دهد که روسیه در قبال افغانستان رویکردی واقع‌گرایانه دارد. پوتین به وضوح تأکید کرد که افغانستان به دلیل دهه‌ها جنگ داخلی در وضعیتی وحشتناک و غیرقابل پیش‌بینی قرار گرفته است؛ اما در عین حال اذعان داشت که طالبان توانسته‌اند کنترول نسبی اوضاع را در دست بگیرند و علیه گروه‌های تروریستی از جمله داعش اقدام کنند. این نگاه بازتابی از سیاست عملگرایانه روسیه است که به جای تمرکز بر مشروعیت یا عدم مشروعیت طالبان، بر کارکرد آن‌ها در حفظ ثبات داخلی توجه دارد.

ناظران معتقد اند که روسیه برخلاف بسیاری از کشورهای غربی، طالبان را صرفاً یک تهدید امنیتی نمی‌بیند؛ بلکه آنها را واقعیتی سیاسی می‌داند که باید با آن تعامل کرد. این پذیرش طالبان به‌عنوان قدرت حاکم، به مسکو امکان می‌دهد تا در معادلات منطقه‌ای نقش فعال‌تری ایفا کند و از طالبان به‌عنوان ابزاری برای مهار تهدیدهای بزرگ‌تر استفاده کند.

پوتین در سخنان خود به‌طور خاص بر خطر داعش تأکید کرد. داعش برخلاف طالبان اهدافی فراملی دارد و تلاش می‌کند حضور خود را در سراسر منطقه گسترش دهد. روش‌های خشونت‌آمیز و تبلیغات جهانی این گروه، آن را به تهدیدی بی‌ثبات‌کننده‌تر از طالبان تبدیل کرده است. در سال‌های اخیر، داعش بارها اهدافی را در روسیه هدف قرار داده و در برخی مناطق افغانستان نیز تلاش کرده جای طالبان را بگیرد. این رقابت افغانستان را به صحنه‌ای برای درگیری‌های خونین میان گروه‌های افراطی و تهدیدهای جهانی تبدیل کرده است. از دید روسیه، طالبان هرچند چالش‌برانگیز هستند؛ اما قابل مدیریت‌اند، در حالی که داعش تهدیدی غیرقابل پیش‌بینی و خطرناک‌تر برای امنیت منطقه و حتی روسیه محسوب می‌شود. این اولویت‌بندی تهدیدها نشان می‌دهد که مسکو به دنبال استفاده از طالبان برای مقابله با داعش است و در این مسیر حاضر است واقعیت سیاسی طالبان را بپذیرد.

پوتین همچنین به پیچیدگی‌های افغانستان اشاره کرد و گفت که این کشور چندین دهه درگیر جنگ داخلی بوده و وضعیت آن وحشتناک است. این جمله بازتابی از واقعیت‌های تاریخی و اجتماعی افغانستان است. تعدد بازیگران مسلح، دخالت خارجی، بحران‌های اجتماعی و اقتصادی و بی‌ثباتی دائمی، افغانستان را به یکی از دشوارترین معادلات امنیتی جهان تبدیل کرده است. حتی اگر طالبان کنترول نسبی برقرار کنند، ثبات پایدار بعید است؛ زیرا هر لحظه امکان ظهور بحران جدید وجود دارد. محدودیت‌های طالبان بر زنان، بحران اقتصادی، مهاجرت گسترده و کمبود منابع، وضعیت داخلی را پیچیده‌تر کرده و هرگونه تلاش برای ثبات را شکننده می‌سازد. در چنین شرایطی، واقع‌گرایی روسی شاید تنها راهی باشد که بتواند ثبات نسبی را در این کشور و منطقه تضمین کند، هرچند این ثبات همواره موقت و آسیب‌پذیر خواهد بود.

به این ترتیب، از دید آگاهان، این نگاه روسیه پیامدهای مهمی برای سیاست خارجی مسکو دارد. پذیرش طالبان به‌عنوان واقعیت سیاسی افغانستان زمینه همکاری با قدرت‌های دیگر مانند ایران، چین و هند را فراهم می‌کند؛ کشورهایی که هر یک به‌نوعی با طالبان تعامل دارند. همچنین تمرکز بر خطر داعش به روسیه امکان می‌دهد تا از طالبان به‌عنوان نیرویی برای مقابله با این گروه استفاده کند و امنیت داخلی خود را در برابر نفوذ داعش به آسیای مرکزی و مرزهای جنوبی حفظ کند. در نهایت، سخنان پوتین نشان‌دهنده سیاستی است که بر اساس تجربه تاریخی روسیه در مواجهه با تهدیدهای تروریستی و پیچیدگی‌های ژئوپلیتیک افغانستان شکل گرفته است.

و نکته آخر این‌که افغانستان همچنان صحنه‌ای پیچیده و غیرقابل پیش‌بینی باقی خواهد ماند، اما واقع‌گرایی روسی می‌تواند راهی برای مدیریت این پیچیدگی‌ها باشد، هرچند هیچ تضمینی برای ثبات پایدار وجود ندارد. مهدی نوری